By Nick Lung    Photo：CANVA

Trong bối cảnh thương mại quốc tế và chuỗi cung ứng toàn cầu ngày càng kết nối chặt chẽ, khu thương mại tự do (Free Trade Zones/Cảng thương mại tự do) đã trở thành một chiến lược quan trọng giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh. Cảng thương mại tự do là khu kinh tế do chính phủ chỉ định, áp dụng các chính sách nới lỏng hơn về thương mại, thuế và hải quan trong phạm vi cảng hoặc khu vực được khoanh định. Hàng hóa được phép lưu kho, gia công, đóng gói lại hoặc trung chuyển trong khu vực này, và thuế nhập khẩu cùng các loại thuế khác chỉ phát sinh khi hàng đi vào thị trường nội địa. Một số lô hàng tái xuất thậm chí có thể được miễn thuế hoàn toàn. Cơ chế này mang lại cho doanh nghiệp hoãn nộp thuế, miễn giảm thuế, và tính linh hoạt về logistics, qua đó tối ưu vận hành chuỗi cung ứng và kiểm soát chi phí.

Tuy nhiên, để thực sự tận dụng được lợi thế của cảng thương mại tự do, doanh nghiệp khó có thể tự làm nếu chỉ dựa vào nội lực để xử lý các thủ tục phức tạp như hải quan, khai báo hàng hóa và logistics xuyên biên giới. Đây là lúc vai trò chuyên nghiệp của freight forwarder trở nên đặc biệt quan trọng. Họ có thể xử lý các hạng mục liên quan đến cảng thương mại tự do một cách chính xác và hiệu quả, giúp khách hàng tiết kiệm thời gian, công sức, đồng thời giảm rủi ro đáng kể.

Trước hết, một trong những lợi thế cốt lõi khi freight forwarder hỗ trợ khách hàng vận hành trong cảng thương mại tự do là năng lực xử lý chiến lược hải quan và thuế quan. Những lợi ích chính của cảng thương mại tự do bao gồm hoãn nộp thuế nhập khẩu, miễn thuế đối với hàng tái xuất, và thậm chí có thể áp dụng thuế suất đảo chiều (inverted tariff), cho phép doanh nghiệp gia công và lưu trữ hàng trong cảng trước khi đưa vào thị trường tiêu thụ, từ đó giảm chi phí thuế.

Với các doanh nghiệp chưa có nhiều kinh nghiệm thương mại xuyên biên giới, việc nắm rõ quy định hải quan, yêu cầu khai báo, và phân loại thuế quan tại các khu/cảng thương mại tự do ở nhiều quốc gia là không hề dễ. Freight forwarder, nhờ sự am hiểu quy định hải quan địa phương kết hợp với kinh nghiệm thực tiễn, có thể hỗ trợ khách hàng khai báo chính xác và lập kế hoạch thuế hợp lý, đảm bảo hoạt động hàng hóa trong cảng thương mại tự do hợp pháp và tuân thủ, đồng thời tối đa hóa lợi ích tiết kiệm thuế nhờ chính sách ưu đãi. Điều này không chỉ giúp doanh nghiệp giảm rủi ro bị chậm trễ hoặc bị phạt do khai sai, mà còn cho phép họ tập trung vào các hoạt động cốt lõi như phát triển sản phẩm và mở rộng thị trường.

Thứ hai, freight forwarder có thể nâng cao hiệu quả logistics và tăng khả năng nhìn thấy toàn chuỗi cung ứng (visibility). So với khu vực hải quan thông thường, cảng thương mại tự do thường có quy trình hải quan tinh gọn hơn, giúp luồng hàng từ nhập khẩu, lưu kho đến tái xuất hoặc bán nội địa trơn tru hơn.

Thông qua mạng lưới vận tải toàn cầu và đối tác hợp tác, freight forwarder có thể lên phương án vận tải phù hợp nhất (như đường biển, đường hàng không hoặc vận tải đa phương thức), giữ chỗ, và lập lịch các điểm trung chuyển, từ đó giảm thời gian hàng nằm tại cảng. Hiệu suất tăng lên này là một lợi thế cạnh tranh quan trọng đối với doanh nghiệp cần giao hàng nhanh và muốn giảm áp lực tồn kho. Đồng thời, forwarder cũng có thể tích hợp theo dõi thời gian thực, khai báo hải quan điện tử, và công cụ quản lý hàng hóa, giúp khách hàng theo dõi tình trạng vận chuyển và tiến độ thông quan bất cứ lúc nào, hạn chế chậm trễ hoặc đánh giá sai do thiếu thông tin.

Thứ ba, freight forwarder cung cấp các dịch vụ quản trị rủi ro và tối ưu dòng tiền. Vận hành hàng hóa trong cảng thương mại tự do không chỉ liên quan đến thuế và thủ tục hải quan, mà còn gắn với các rủi ro kinh doanh thực tế như biến động nhu cầu thị trường, quản lý tồn kho, và vốn bị “giam”. Nhờ đặc tính miễn thuế và hoãn nộp thuế, doanh nghiệp có thể giữ tiền lâu hơn, cải thiện dòng tiền. Hơn nữa, nếu hàng đang lưu tại cảng thương mại tự do và thị trường thay đổi hoặc đơn hàng bị hủy, freight forwarder có thể hỗ trợ khách hàng nhanh chóng quyết định chuyển tuyến, tái xuất, hoặc điều chỉnh phân bổ tồn kho, mà không phải nộp trước một khoản lớn thuế nhập khẩu. Mức linh hoạt này đặc biệt quan trọng để tăng khả năng chống chịu rủi ro.

Ngoài ra, freight forwarder cũng có kinh nghiệm xử lý các tình huống phát sinh như bảo hiểm, bất thường hải quan, hư hỏng hàng hóa, hoặc khiếu nại bồi thường. Họ có thể đưa ra khuyến nghị chuyên môn về quy định và quản trị rủi ro theo từng quốc gia/khu vực, giúp bảo vệ lợi ích tổng thể và giảm thiểu tổn thất tiềm ẩn cho khách hàng.

Cuối cùng, freight forwarder có thể giúp doanh nghiệp mở rộng thị trường quốc tế và tạo cơ hội kinh doanh mới. Cảng thương mại tự do thường thu hút nhiều doanh nghiệp quốc tế và hoạt động thương mại, hình thành một hệ sinh thái chuỗi cung ứng và kinh doanh khá hoàn chỉnh. Trong bối cảnh đó, freight forwarder không chỉ là đơn vị “thực thi vận chuyển”, mà còn đóng vai trò như cầu nối thông tin và bên trung gian hợp tác, hỗ trợ khách hàng nhận diện cơ hội thị trường mới, điểm nút logistics phù hợp, và giải pháp hợp tác xuyên biên giới. Nhờ mạng lưới toàn cầu cùng hiểu biết thị trường địa phương của forwarder, doanh nghiệp có thể nhanh chóng thâm nhập thị trường mới và thiết lập trung tâm phân phối hoặc trung chuyển, từ đó nâng cao hiện diện và năng lực cạnh tranh toàn cầu.

Tóm lại, khi hỗ trợ khách hàng vận hành trong cảng thương mại tự do, freight forwarder không chỉ đơn thuần thực hiện vận chuyển. Họ cung cấp một dải dịch vụ toàn diện, từ lập chiến lược hải quan và thuế, tối ưu hiệu suất logistics, đến quản trị rủi ro và tài chính, cũng như mở rộng thị trường. Tổng hòa các giá trị này giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí, tăng hiệu quả, giảm rủi ro, và xây dựng lợi thế cạnh tranh bền vững hơn trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Vì vậy, lựa chọn đúng đối tác freight forwarding và tận dụng hiệu quả hệ thống cảng thương mại tự do đã trở thành một chiến lược không thể thiếu đối với doanh nghiệp hiện đại trong thương mại quốc tế.

Chúng tôi rất cảm kích nếu bạn có thể chia sẻ blog của TGL với bạn bè của mình, những người quan tâm đến thông tin thị trường trực tiếp về ngành Logistics - Chuỗi cung ứng và các sự kiện kinh tế cập nhật khác.